Cultureel Café Wageningen, of een wedstrijd in gedichten

In de avond van 1 april vond de finale plaats van een dichtwedstrijd die georganiseerd werd door Cultureel Café van Wageningen. De inzet was het genereren van gedichten over de schoonheid en geschiedenis van Wageningen, een mooi stadje aan de Rijn dat weldra 750 jaar zal worden. De prijs bestond uit twee bundels en een bescheiden geldprijs (die ik in mijn geval vrijwel direct heb stukgeslagen in de plaatselijke boekhandel). Een verslag van de avond vond ondermeer zijn weg naar de Veluwe Post van 9 april 2009 (p. 13).

De goedgeorganiseerde wedstrijd leverde 20 inzendingen op; van de drie finalisten verkoos er een in absolute anonymiteit te verblijven. Terpsichore waarde doorzichtig door de ruimte, waar jong en middelbaar en ouder zich schouder aan schouder op de gedichten probeerde te concentreren. Er was ook muziek, zowel het huisstrijkertje, alsmede een getalenteerd duo (harp/gitaar, beiden zang) waarnaar ik graag nog eens zou willen luisteren.

De organisatie was verbaasd en verheugd over de hoge opkomst van het publiek. Mijn plezier was onder andere het vakkundige juryoordeel, gevormd door Simon Mulder, Wijnand Steemers en Laurens van der Zee, dat inhoudelijk helder was en precies. Daar heb je nog eens wat aan. Het gedicht waarmee ik de eerste prijs won, staat hieronder. Het is te lezen als een ode aan wijlen een zekere Portugees.


Pas heel laat zag ik haar, rivier, lang
gerekt, uit de verte waar zij lucht wordt
naar de einder waar zij wit wordt, wegvalt

daarvoor stroomde een rivier in mij, zij
was om de huizen, zij kwam door de luiken en
klom weer naar buiten, zij droeg verhalen en liedjes

hing in de bomen, riep mijn dochters, zocht
mijn zonen, speelde, viel, huilde, blad
tot de wind was zij, ik noemde haar

namen. Ik was op de terp de daken, ik was
ook steen zo onverzettelijk, toch
kroop ik tot haar rokken op

toen ik haar voor het eerst zag, noemde ik haar rijn
mijn grasland blonk als parels om haar hals
de holle weg daalde tot haar flanken

Dichters verdichtten dingen, of gedichtendag 2008

Jajaja en inderdaad: er had al lang iets op deze blog gemoeten. Iets in de trant van: komt allen kijken bij de literaire activiteit van Boekhandel Kniphorst te Wageningen, daar: 'Dichters verdichten dingen'. 'Live poetry, live poets making vital poetry that's alive and kicking! Yeah Mike, come one Joe, Sue and the rest of you, come by'!

Maar helaas. Mea culpa... Nu dan, met terugwerkende kracht: tijdens Gedichtendag 2008 verdichtten vier dichters, Annie van Gansewinkel, Laura Demelza Bosma, Peter Knipmeijer en ik, ter plekke door het publiek meegenomen dingen. Een fiks aantal van de gedichten zijn op de site van Boekhandel Kniphorst gezet, met een foto van het verdichtte ding daarbij. Ook leuk is het, op Radio Gelderland het verslag na te luisteren dat van onze literaire activiteit is gemaakt.

Luister de verslaggeving van Radio Gelderland na op: http://stream.2003.02.garnierprojects.com/omroepgelderland/04$31012008$MLP$VDD$uur1.wma (op 30:50 min & 44:40 min) & op: http://stream.2003.02.garnierprojects.com/omroepgelderland/04$31012008$MLP$VDD$uur2.wma (op 20:25 min & 48:01 min)

Hieronder een gedicht dat niet op de site van Boekhandel Kniphorst is gekomen, maar wel graag vermeld wilde worden.

(bij incontentiebroekje)
Tena Lady

Ik zeg het is op mijn hoofd
een hoed een kroon
het is een zadel voor de wind
een kapje tegen de regen.

Wat men met iets zoiets begint?
ik zeg rolators en een catwalk,
ik zeg geen schaamte op het feest
de fuif van laatste jaren
tot alles is geweest.

Merijn Schipper

Consumentenvertrouwen, of een moertje, schroefje, een paar sleutels

Op Radio 1 was vandaag het magere consumentenvertrouwen in Nederland weer onderwerp van gesprek. Van Raaij, hoogleraar economische psychologie aan de Universiteit van Tilburg, stond de interviewer te woord. Hij stelde dat wanneer het consumentenvertrouwen in de economie drie-, vier maanden negatief is, dit de persoonlijke uitgaven van de consument eveneens negatief beïnvloedt. 'De koopkracht daalt, de huizenmarkt stagneert en het gaat slecht met de Amerikaanse economie', klonk in een volgend item. 'De regering zou moeten ingrijpen om een recessie te voorkomen', was weer wat later te horen.

Oké. Een jongeman zit achter zijn bureau. Krappe studentenbeurs, ramsj- en antiquarische boeken in zijn boekenkast, brood van 39 cent (was een maand geleden nog ongeveer een kwart goedkoper), appelstoop van 59 cent, verstelde tas, verstelde broek en theezakjes gebruikt hij minstens tweemaal. In de horeca is de koffie is stukken duurder gewoorden: twee weken terug betaalde je nog € 1,80 of € 1,90 voor een capuchino, nu zeker € 2,10. Absurd, want die meerprijs heeft geen enkele betrekking op de kwaliteit van de koffie. Ook zou het fijn zijn hierbij nog even de Gulden te memoriseren uit de tijd dat het leven nog betaalbaar was, maar dat schijnt niet meer te mogen.

Oké. Een jongeman zit achter zijn computer. Een restje studiefinanciering rest, ramsj- en antiquarische boeken in zijn boekenkast, brood van slechts 39 cent (dat kan zeker vier keer duurder), appetijtelijke appelstroop, een prima tas, een vintage broek, de, bij de makelaar gekochte thee is zo goed dat die meermaals te gebruiken is. De supermarktkoffie van de AH kan er nog best mee door als je geen hoge eisen stelt. De gulden is een gulden herinnering. De jongeman denkt aan zonnebloemen.

Een makelaar in thee & koffie, die om 'eventueel wat kleingeld' vroeg, zei: 'dat is een goed begin voor een gedicht'. De taalboer die deze makelaar in thee & koffie daarvoor vertelde slechts een schroefje, moertje en een paar sleutels in zijn portemonnee te hebben, mompelt als hakkelend antwoord: 'Ja, ja, dat zou misschien wel kunnen, ja'. Daarop stopt hij vluchtig de thee in zijn verstelde tas, zoals je een papiertje onhandig in een te vol borstzakje frommelt.

Thuisgekomen vinkt de taalboer zijn taken af: tas hersteld, broek gelapt en thee gekocht. Hij geniet het brood met beleg en drinkt twee tellen lang koffie met iemand die in klanken handelt. Daarna rusten zijn vingers weer op de toetsen. Als zij er even later vanaf vallen, denkt hij nog een poosje terug aan de makelaar in thee & koffie. Hij denkt aan het onberispelijke schort, aan de torenende figuur achter de toonbank. Aan de uitgestalde bonbons, de geur van verse koffiebonen, aan de mond die de thee alweer op zijn tong heeft liggen.

Schroefje, moertje, een paar sleutels
gedicht voor een makelaar in thee & koffie

Mijn portemonnee is leeg, in het muntenvakje
geen munten, want de portemonnee is leeg
zoals geen briefjes naast het rijbewijs zitten
in een lege portemonnee, zegt men, zit niets.

Een waarheid als een koe. Koeien
worden in Europa twee euro per dag
gesubsidieerd, daarvan heet een Afrikaan
in Afrika te kunnen leven. Nee,

niets is niet iets.
Iets is iets
wanneer je het iets ziet
wanneer je het zoekt, noodt.

Waar mijn munten moeten, heb ik
bijvoorbeeld een schoefje, moertje,
een paar sleutels. Daarmee open ik deuren,
verbind ik eindjes aan elkaar.

Gedicht voor een hippopotomonstrosesquippedaliofoob

o aap noot mies

o mies (poes) wim (broer) (zo) zus

o jet (o) teun o vuur o (gijs) gijs vuur (!!) vuur (!!!)

o (dat) lam (en) kees (een) bok (een) wei - de

o does o hok o duif scha - pen

Constellatie (of wat van het hart)

Evolutie,
onvergankelijke-

Wij die uit gelijke strengen zijn ontwikkeld:
het golvend ruisen van de oceaan
een welverkapte echo
van een oerknal

eerst dit toen
verregaand uitstrekken
toen vallen en vlammende laving
toen toxische regen om te blussen, weerlicht:

eencelligen-
bestaan.